Poza tym miejscowa ludność była chrześcijanami monofizytami wierzącymi, że Chrystus miał tylko boską naturę. W Konstantynopolu natomiast obowiązywała doktryna o podwójnej naturze Chrystusa (boskiej i człowieczej). Te teologiczne różnice przekładały się w praktyce na prześladowania monofizytów w Syrii i w Palestynie. W efekcie władza cesarska na tym terenie była bardzo niepopularna. W dodatku cesarska władza powróciła po kilkunastu latach perskiej okupacji dosłownie przed najazdem Arabów. Tak więc nieliczni mieszkańcy tych terenów nie czuli żadnego związku z nią i w ogóle podczas arabskiej inwazji nie udzielali poparcia cesarstwu ani jego armii.

Brak poparcia był widoczny podczas arabskiej inwazji. Bizantyjskie garnizony i lokalne oddziały nie radziły sobie z Arabami, których siły wzmocnił odwołany z Persji korpus Chalida ibn al-Walida. W 635 r. on zdobył Damaszek. Arabski wódź, mimo że utracił poparcie nowego kalifa Umara odegrał decydującą rolę w dalszych działaniach wojennych.

Utrata Damaszku zmobilizowała Bizantyjczyków do energicznej akcji. Cesarz Herakliusz wysłał armię licząca max. 40 tys. żołnierzy do Syrii. Armia arabska prawdopodbnie o połowę mniej liczniejsza po zdobyciu Damaszku zawróciła na południe. Tam nad rzeką Jarmuk, przy wzgórzach Golan, będącą dopływem Jordanu spotkały się obie armie.

Do bitwy jednak nie dochodziło przez parę tygodni. Obie armie stosowały taktykę manewrową, starając się zepchnąć przeciwnika na gorszą pozycję. Ostatecznie 15 sierpnia doszło do pierwszych poważniejszych starć.

Chalid ibn al-Walid zdecydował się na rozpoczęcie poważniejszych starć ze względu na nadchodzące posiłki bizantyjskie. Główna bitwa odbyła się 20 sierpnia. Arabski wódz wykorzystał piaskową burzę i zaatakował będącą na skrzydłach bizantyjską jazdę, zmuszając ją do ucieczki. Po tym zaatakował ciężkozbrojną piechotę bizantyjską będącą de facto słynną rzymską piechotą legionową.

O zwycięstwie ostatecznie zadecydowała zdrada Ghassanidów, arabskich chrześcijan, którzy porzucili swoich chrześcijańskich braci (Bizantyjczyków) i przeszli na stronę swoich etnicznych braci (Arabów). Szybka konnica Arabów wyszła na tyły cesarskich wojsk zajmując most na rzece Jarmuk. Armia bizantyjska dostała się w okrążenie. Tylko niewielu udało się ujść z życiem. Bitwa zakończyła pogromem bizantyjskiej armii. Zginął dowódca armii, cesarski dowódca ks. Teodor oraz armeński książę Wahan.

Rezultatem bitwy było opanowanie przez muzułmanów ogromnych obszarów Bliskiego Wschodu. Ta bitwa była również końcem istnienia ciężkozbrojnej piechoty legionowej.

Bitwa nad rzeką Yarmuk ma ogromne znaczenie historyczne. Wraz z klęskami Persów które nastąpiły niemal w tym samym czasie ona stała się początkiem końca ponad tysiącletniego panowania Indoeuropejczyków na Bliskim Wschodzie (od czasów imperium perskiego Cyrusa Wielkiego).