Problem Kaszmiru

To, co w świecie jest znane jako konflikt o Kaszmir, dotyczy terytoriów Dżammu i Kaszmiru. Podczas powstawania Pakistanu i Indii na tym terytorium większość mieszkańców stanowili muzułmanie, którzy nie chcieli należeć do Indii, ale miejscowy maharadża, który był hinduistą, preferował Indie, licząc, że otrzyma autonomię. Ostatecznie tereny zostały podzielone na zasadzie stanu posiadania. Północną część, zwaną Terenami Północnymi (obecna nazwa Gilgit-Baltistan), oraz zachodnią, zwaną Azad Kaszmir, otrzymał Pakistan, a południową – Indie. W 1962 roku przybył nowy zainteresowany.

Chiny zaatakowały Indie i zajęły część krainy Ladakhu, administracyjnie należącej do indyjskiego Kaszmiru, a formalnie będącej jego wschodnią częścią. Ladakhu, nazywany teraz Aksai Chin, to kraina wysokich przełęczy leżąca pomiędzy najwyższymi pasmami górskimi – Karakorum i Himalajami. Indie nie uznały nigdy tego zajęcia, ale w końcu biegłego wieku oba kraje ustanowiły modus vivendi, zobowiązując się wzajemnie, że nie będą przejawiały aktywności, która zagrażałyby aktualnej linii demarkacyjnej pomiędzy nimi. Pakistan i Chiny także porozumiały się odnośnie wspólnej granicy. Pakistan odstąpił Chinom tereny na wschód od gór Karakorum, tzw. Dolinę Shaksgam. Indie zakwestionowały również tę decyzję. W ten sposób ustalił się faktyczny podział Kaszmiru i Dżammu. Północ i zachód należy od Pakistanu, południe do Indii, a wschód do Chin.

Kompletnie za to nieuregulowany jest konflikt pomiędzy Indiami a Pakistanem. Indie uważają, że cały Kaszmir i Dżammu należy do nich, bo taka była wola maharadży Hariego Singha. Pakistańczycy uważają, że te tereny powinny należeć do nich, ponieważ tam w zdecydowanej większości mieszkali muzułmanie, a Indie odmówiły przeprowadzenia plebiscytu, który miał mieć miejsce. Konflikt doprowadził do aż czterech wojen. Wszystkie zostały przegrane przez Pakistan, który w dodatku stracił swoją wschodnią część – tzw. Pakistan Wschodni, który ogłosił niepodległość jako Bangladesz.

Głównym powodem konfliktu jest brak zgodności pomiędzy dominującym wyznaniem ludności w indyjskiej części Kaszmiru a dominującym wyznaniem w państwie. Na całym terytorium Kaszmiru, Dżammu i Ladakhu muzułmanie stanowią trzy czwarte ludności. Hinduiści mają przewagę tylko w Dżammu, natomiast w indyjskim Kaszmirze muzułmanów jest ponad 96%. Oni nie chcą być w Indiach – chcą przyłączenia do Pakistanu. Ta sytuacja powoduje permanentne zamieszki, bunty, a nawet powstania.